Mantelzorg in de praktijk: dit zijn de vragen die we kregen in 2025

Knelpuntennota mantelzorg: analyse van hulpvragen 2025

Elk jaar ontvangen wij samen met de andere mantelzorgverenigingen honderden telefoons en e-mails van mantelzorgers. Zij stellen vragen, delen hun verhaal of zoeken advies en ondersteuning bij de uitdagingen die ze ervaren.

Om beter inzicht te krijgen in de noden van mantelzorgers, worden alle binnenkomende vragen jaarlijks gebundeld in een gezamenlijke analyse. Dit laat toe om evoluties te volgen en prioritaire thema’s te identificeren.

Tien meest bevraagde thema’s in 2025:

 ThemaPercentage
1Zorgbudget15,52%
2Andere vragen13,12%
3Emotionele ondersteuning11,68%
4Zorgwonen10,93%
5Werk – mantelzorg9,38%
6Gemeentelijke mantelzorgpremie8,28%
7Mantelzorgstatuut7,78%
8Zorgvolmacht en bewindvoering6,09%
9Thuiszorg5,04%
10Andere financieel4,74%

Enkele verklaringen voor deze thema’s:

Het volledige rapport kan je lezen via deze link: Knelpuntennota 2025

Financiële ondersteuning voor mantelzorgers

Mantelzorg heeft vaak een duidelijke financiële impact door hogere zorgkosten en/of minder werkinkomen. Financiële ondersteuning blijft dan ook één van de belangrijkste noden bij mantelzorgers, goed voor bijna de helft van alle hulpvragen. Door de stijgende levensduurte neemt die druk verder toe, terwijl het systeem van premies en zorgbudgetten complex en versnipperd blijft. Mantelzorgers hebben nood aan duidelijke, toegankelijke en structurele financiële ondersteuning op maat. Automatische rechtentoekenning kan hierbij een belangrijke vereenvoudiging betekenen en de administratieve last sterk verminderen. De overgang naar het BelRAI-instrument vanaf 2026 is hierin een positieve stap naar meer eenduidigheid, al blijven er aandachtspunten rond de beperkte herziening van zorgnoden en het niet automatisch meegroeien van sommige uitkeringen met toenemende zorgzwaarte.

Zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden

Het zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden bleef lange tijd ongewijzigd. De recente verhoging naar €140 is een eerste stap, maar blijft onvoldoende in verhouding tot de sterk gestegen levensduurte. Een structurele indexering, zoals al bestaat bij het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood, zou een logische volgende stap zijn.

Daarnaast zorgt de term “mantelzorg aanvragen” nog vaak voor verwarring. In de praktijk verwijst dit meestal naar het zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden, wat regelmatig leidt tot misverstanden en teleurstelling wanneer blijkt dat het budget niet aan de mantelzorger, maar aan de zorgbehoevende wordt toegekend.

De gemeentelijke mantelzorgpremie

De voorwaarden voor het verkrijgen van een gemeentelijke mantelzorgpremie worden steeds strenger en afhankelijker van bijkomende criteria. Dit bevestigt een trend die we ook in eerdere knelpuntennota’s vaststelden.

De premie wordt door mantelzorgers vooral gezien als een vorm van erkenning en waardering. Tegelijk mag ze geen vervanging zijn voor een breder ondersteuningsbeleid. Positief is dat steeds meer gemeenten, vaak in samenwerking met eerstelijnszones en partners zoals mantelzorgverenigingen, inzetten op een ruimer en divers ondersteuningsaanbod. Deze evolutie wordt door ons sterk toegejuicht.

Mantelzorg en werk

Het Vlaams Mantelzorgplan zet in op het ondersteunen van werkende mantelzorgers en werkgevers, met tools en vorming om een mantelzorgvriendelijk werkklimaat te stimuleren. Ook via projecten en rapporten wordt het belang van een betere afstemming tussen werk en mantelzorg benadrukt.

Federaal mantelzorgstatuut

Het mantelzorgstatuut blijft in 2025 een bekend maar beperkt gebruikt instrument. Ondanks sensibilisering blijft de meerwaarde voor veel mantelzorgers onduidelijk en worden de voordelen vaak als minimaal ervaren. Het aantal erkende mantelzorgers blijft daardoor laag in verhouding tot het totaal aantal mantelzorgers. Hoewel het mantelzorgverlof werd uitgebreid, blijft het beperkt in duur, weinig flexibel en financieel onvoldoende aantrekkelijk. Daardoor is het moeilijk voor veel mantelzorgers om er effectief gebruik van te maken. Sommige lokale besturen koppelen voordelen aan het statuut, wat positief is, maar het gebruik blijft zeer beperkt en versnipperd. We blijven pleiten voor een eenvoudiger systeem met automatische en administratief minder belastende rechtentoekenning. Tot slot blijft het statuut niet aangepast aan realiteiten zoals zorg in residentiële settings en zijn er nog verschillende administratieve knelpunten, onder meer in de afstemming tussen erkenning en verlof. Ook zelfstandigen vallen vandaag nog buiten het systeem, ondanks duidelijke nood aan ondersteuning in mantelzorgsituaties.

Federale verlofstelsels

Er bestaan verschillende verlofstelsels voor mantelzorgers (medische bijstand, palliatief verlof, tijdskrediet, mantelzorgverlof, enz.), maar de voorwaarden verschillen sterk per stelsel. Dit maakt het systeem complex en weinig overzichtelijk. Bovendien zijn de regelingen onvoldoende flexibel en sluiten ze vaak niet aan bij de realiteit van mantelzorg, waar zorgnoden sterk kunnen variëren in tijd en intensiteit. Verlofregelingen moeten bovendien een recht zijn, geen gunst. In de praktijk ervaren mantelzorgers nog te vaak afhankelijkheid van de werkgever, wat onzekerheid creëert en de opname van verlof bemoeilijkt. Daarnaast beperken recente aanpassingen in het tijdskrediet de financiële toegankelijkheid, en blijven veel stelsels moeilijk inzetbaar voor wie met tijdelijke of onzekere contracten werkt. Er zijn wel stappen gezet richting meer flexibiliteit, maar deze zijn nog niet volledig uitgerold. Tot die hervormingen effectief in werking treden, blijft het systeem onvoldoende afgestemd op de realiteit van mantelzorg.

Vlaamse aanmoedigingspremies

Vlaamse aanmoedigingspremies vullen federale verlofstelsels aan, maar sluiten niet altijd goed aan. Veel mantelzorgers vallen uit de boot en het inkomensverlies bij werkonderbreking blijft groot. Een betere afstemming en hogere premies zijn nodig, zodat mantelzorgers niet onder de armoedegrens zakken. Vooral alleenstaande mantelzorgers en gezinnen met hoge zorgkosten worden hierdoor zwaar getroffen.

Uitzonderlijk verlof wegens overmacht

Het bestaande systeem voorziet beperkte onbetaalde verlofdagen voor acute zorgsituaties. Deze worden echter afgetrokken van andere verlofrechten, terwijl net op crisismomenten extra flexibiliteit nodig is.

Loopbaancoaching

Mantelzorgers die hun job opgeven, vallen vaak buiten het huidige aanbod van loopbaancoaching. Net deze groep heeft echter nood aan begeleiding om hun loopbaan opnieuw richting te geven. Er is bijkomende ondersteuning nodig voor coaches én een structurele verankering van mantelzorg in loopbaanbegeleiding.

Mantelzorgvriendelijk personeelsbeleid

Hoewel er initiatieven bestaan, blijft een mantelzorgvriendelijk HR-beleid onvoldoende ingeburgerd. Mantelzorgers ervaren nog steeds drempels om hun situatie te bespreken op het werk. Een open gesprek en maatwerk zijn essentieel, maar vragen meer sensibilisering bij werkgevers en HR-partners.

Woonzorgcentrum en assistentiewoningen

De overstap naar residentiële zorg blijft emotioneel, administratief en financieel complex. De betaalbaarheid van woonzorgcentra staat onder druk en kosten stijgen sneller dan pensioenen, ondanks indexeringsmechanismen en tegemoetkomingen. Ook rond assistentiewoningen is er veel onduidelijkheid over kostenstructuren en regelgeving, wat tot verwarring leidt bij bewoners en families.

Toegankelijkheid van professionele zorg

Mantelzorgers ervaren steeds meer drempels om zorg op te starten door personeelstekorten, beperkte bereikbaarheid en digitalisering. Vooral thuiszorg staat onder druk, terwijl de vraag blijft stijgen. Het tekort aan zorgpersoneel en huisartsen versterkt deze problemen en verhoogt de druk op mantelzorgers.

Respijtzorg

Respijtzorg blijft te weinig beschikbaar en onvoldoende bekend. Veel mantelzorgers nemen nooit pauze, vaak door gebrek aan aanbod, financiële drempels of emotionele belasting. Er is nood aan meer betaalbare, flexibele en toegankelijke respijtzorg op maat van diverse zorgsituaties.

Psychologische ondersteuning

Psychologische ondersteuning is een belangrijke maar moeilijk toegankelijke nood. Drempels zijn tijd, kostprijs en beperkte beschikbaarheid. Eerstelijnspsychologische zorg is een stap vooruit, maar wachttijden en capaciteit blijven problematisch.

Jonge mantelzorgers

Jonge mantelzorgers blijven vaak onzichtbaar en moeilijk bereikbaar. Toch combineert een grote groep jongeren studie met intensieve zorg. Meer sensibilisering in onderwijs en betere detectie zijn noodzakelijk.

Gezondheidsvaardigheden

Digitalisering verhoogt efficiëntie, maar vergroot ook de kloof voor wie minder digitaal vaardig is. Complex taalgebruik en het verdwijnen van fysieke contactpunten vormen belangrijke drempels.

Zorgwonen

Regelgeving rond zorgwonen is complex en versnipperd, met weinig duidelijk centraal aanspreekpunt. Dit leidt tot onzekerheid en ongelijkheid tussen gemeenten.

Mobiliteit

Parkeer- en mobiliteitsbeleid verschilt sterk per gemeente en vormt vaak een praktische en financiële drempel voor mantelzorgers. Meer uniforme en toegankelijke oplossingen zijn nodig.

Mantelzorgplan

Lopende initiatieven binnen het mantelzorgplan zijn waardevol, maar vragen duurzame verankering en structurele financiering om blijvend impact te hebben.

Kom op Adem – event!

Naar jaarlijkse traditie zet Steunpunt Mantelzorg mantelzorgers graag in de bloemetjes voor de Dag van de Mantelzorg. Daarom nodigen wij je van harte uit op ons nieuwe ‘Kom op Adem’-event, dat plaatsvindt op vrijdag 19 juni 2026 in Cinema ZED in Hasselt.

We zijn bijzonder trots om Johan Terryn te mogen ontvangen met zijn voorstelling ‘Tot onze grote spijt’. Johan is cabaretier, schrijver, coach en voormalig radio- en tv-maker. Sinds 2013 focust hij zich op solovoorstellingen en theater, waarin hij met humor en psychologische nieuwsgierigheid alledaagse thema’s onderzoekt. In ‘Tot onze grote spijt’ neemt hij je mee op een reis door het “spijtverteringsstelsel”. Aan de hand van herkenbare verhalen toont hij wat spijt met ons doet en hoe we ermee kunnen omgaan. Verwacht een warme mix van humor, reflectie en kleine aha-momenten.

Na de voorstelling is er ruimte om na te praten bij een gratis drankje en een stukje (o)marmercake. Daarnaast kan je ook een bezoek brengen aan onze standenmarkt.
Dit evenement wordt georganiseerd in samenwerking met i-mens en Stad Hasselt.

Praktisch:

  • Vrijdag 19 juni 2026
  • Onthaal vanaf 13u00 – start om 13u30 (einde voorzien rond 17u)
  • Cinema ZED, Scheepvaartkaai 16, 3500 Hasselt

Deelname is gratis, maar inschrijven is verplicht. Dit kan via het online inschrijfformulier, via mail (info@steunpuntmantelzorg.be) of via telefoon: 078 77 77 97.

Je mag als mantelzorger één vriend(in), familielid, buur… meenemen.
We hopen je daar te mogen verwelkomen voor een inspirerende en ontspannende namiddag!

Mantelzorger (geweest) voor een persoon met kanker?

Oproep: boekje voor mantelzorgers van personen met kanker

Steunpunt Mantelzorg werkt aan een schrijf-, doe-, en denkboekje voor mantelzorgers die zorgen voor een persoon met kanker.
Het boekje gaat in op thema’s zoals: de impact van kanker, relatie en communicatie, draagkracht & draaglast, het zorgteam & zorgsysteem, de combinatie werk en mantelzorg, praktische tips, inzichten en herkenbare verhalen, etc.
Het sluit aan bij onze eerdere publicaties (gratis te verkrijgen voor alle i-mens medewerkers):
We willen dit boekje niet alleen schrijven, maar samen met mensen die het ervaren of meegemaakt hebben. Zo zetten we nog beter in op de echte noden en vragen.
 
Hoe kan je bijdragen:
  • Feedback geven op inhoud en/of lay-out
  • Teksten nalezen (helderheid en bruikbaarheid)
  • Meedenken of meeschrijven
  • Je verhaal delen in een korte getuigenis of quote
 
Elke bijdrage maakt het boekje beter en herkenbaarder.
 
Interesse?
Neem contact op met:

Werkloos en mantelzorger?

Werkloos en mantelzorger? Vraag snel de erkenning als mantelzorger aan bij je ziekenfonds!

De werkloosheidshervorming van de federale overheid dreigde werkloze mantelzorgers onterecht af te straffen. Steunpunt Mantelzorg kaartte deze situatie aan, samen met de andere mantelzorgverenigingen in een persbericht dat onder andere werd opgepikt door vrt nws. Minister van Werk David Clarinval kondigde een aantal maatregelen aan waardoor deze mantelzorgers iets meer perspectief krijgen. 

Wat is er beslist?

  1. Verhoging van de uitkering:

    Werkloze mantelzorgers die een vrijstelling van de RVA ontvangen, kregen tot nu toe een werkloosheidsuitkering tussen de 316 en 390 euro per maand (15.01 euro per dag). Vanaf 1 maart 2026 zal dit bedrag bijna verdubbeld worden tot 761.02 euro per maand. De inschakelingsuitkering van jonge mantelzorgers zal ook worden opgetrokken tot het bedrag van de inschakelingsuitkering voor samenwonenden. Meer info over de inschakelingsuitkering vind je hier: Inschakelingsuitkering
    na je beroepsinschakelingstijd | VDAB

  2. Officiële erkenning van mantelzorgers als criterium:

    Je kan de vrijstelling als mantelzorger verkrijgen als je het erkenningsattest als mantelzorger van het ziekenfonds hebt. Het gaat over de erkenning met sociaal voordeel. Meer info: Kan ik een mantelzorgattest, -statuut of erkenning aanvragen? –

    Dit criterium gaat in met terugwerkende kracht tot 31 december 2025.

  3. Overgangstermijn voor laattijdige aanvragen

    Je kan tot en met 31 mei de aanvraag tot vrijstelling indienen. Mantelzorgers die hun recht op werkloosheid hebben verloren op 1 januari of dat verliezen op 1 maart 2026 zullen op die manier nog een aanvraag met terugwerkende kracht kunnen indienen.

Wat moet je doen?

Vraag zo snel mogelijk je erkenning als mantelzorger met sociaal voordeel aan bij je ziekenfonds!

Meer info: Kan ik een mantelzorgattest, -statuut of erkenning aanvragen? –

Opinie Steunpunt Mantelzorg

We zijn positief over deze beslissing omdat het bestaanszekerheid geeft aan een al kwetsbare groep mantelzorgers. De verhoging van de uitkering is een stap in de goede richting, net zoals de verhoging van de inschakelingsuitkering van jonge mantelzorgers. We zijn ook blij dat mensen wat meer tijd hebben om de vrijstelling aan te vragen.

De voorgestelde uitkering blijft wel laag. We blijven als mantelzorgvereniging streven naar een duurzame situatie voor alle mantelzorgers en in het bijzonder mantelzorgers in een kwetsbare positie.

Mantelzorg om van te smullen

Elk jaar is er op 23 juni de Dag van de Mantelzorg. Het is een dag waarop er extra aandacht is voor de meer dan 2 miljoen Vlamingen die zorgen voor een naaste. Rond de Dag van de Mantelzorg worden overal in Vlaanderen activiteiten georganiseerd. Mantelzorgers krijgen, in welke vorm dan ook, een welverdiende appreciatie voor wat ze doen.  

Op vrijdag 27 juni organiseren we ons jaarlijks event voor mantelzorgers. Deze keer is het thema: ‘Mantelzorg om van te smullen’. 

Op het progamma: theatervoorstelling van Pascale Platel. 

Pascale Platel is een Gentse danseres, actrice, auteur, model én theatermaker. Ze brengt de voorstelling “Vertedernader Mij”, een ontroerende én humoristische voorstelling over liefdesverdriet en de (soms onhandige) troost van anderen. Intiem, interactief en met een lach en een traan! De voorstelling duurt ongeveer 1u15 minuten. Na de voorstelling voorzien we een hapje en een drankje. 

Wanneer? Vrijdag 27 juni 
Start: 13u30 | Einde: 17u00 
Waar? LDC De Nestor (Tentoonstellingslaan 70, Gent). 
Na de voorstelling: Napraten met één of meerdere stukjes (o)marmercake en een drankje 
Gratis inschrijving: Klik hier 

Schrijf je in en geniet van een ontspannende namiddag! 

Bereikbaarheid

Via Gent Sint-Pieters

Met de fiets

8 minuten fietsen van station Gent Sint-Pieters.
 

Te voet:

25 minuten wandelen van het station Gent Sint-Pieters.

Opinie: vervoer naar de dagbesteding voor personen met een beperking is niet meer betaalbaar​.

Opiniestuk geschreven door Martine Buyssens, bestuurslid FOVIG.

Om deel te kunnen nemen aan de samenleving hebben mensen met een handicap recht op aangepast vervoer tegen een betaalbare prijs. Het VN-verdrag over de rechten van personen met een handicap bepaalt dat uitdrukkelijk in artikel 20.

Wanneer vervoer van en naar de dagbesteding wegvalt of de kostprijs voor de gebruiker in een voorziening te hoog wordt, blijven onze bijzondere mensen genoodzaakt thuis. Ook bij de vergunde zorgaanbieders staat het water aan de lippen. Wanneer zij de kostprijs van het vervoer niet meer kunnen bijpassen, valt het volledige bedrag ten laste van de gebruikers. In het slechtste geval zal er zelfs geen vervoer meer aangeboden worden. Wat op bepaalde plaatsen al gebeurt.

De gevolgen hiervan voor de ouders en het netwerk zijn bijzonder zwaar. Zij zorgen immers voor de noodzakelijke opvang. De hoge kost of het verdwijnen van gemeenschappelijk vervoer verandert hun leven ingrijpend. Zelf voor vervoer moeten zorgen is een niet te onderschatten opdracht voor ouders die al zoveel van hun eigen leven opgeofferd hebben om hun kind alle kansen te geven. Ouders zijn genoodzaakt om opnieuw hun job en zo hun hele leven aan te passen. Ouder wordende mantelzorgers zien hun welverdiende pensioentijd ingevuld met extra beschikbaarheid voor hun geliefd kind. Ook ouders verdienen kwaliteit van leven en moeten de kans krijgen een balans te vinden tussen draagkracht en zorgzwaarte.

Het verhaal van Christiane

Het gezin van Christiane Dhondt, mama van Stefanie Van Wynsberge.

Als mama van een dochter van 39 jaar wil ik toch wel eens vertellen wat een impact het heeft op mijn leven om de dagelijkse zorg op te nemen. Stefanie gaat voltijds naar het dagcentrum De Vierklaver. Dat is haar geluk, haar werk. Daarvoor maakt zij gebruik van het collectief vervoer dat verzorgd wordt door een extern taxibedrijf. Dat kost 21,53 euro per dag. Dit wordt betaald van haar inkomensvervangende tegemoetkoming. Met dit inkomen heeft ze juist genoeg om haar dagelijkse vervoer, de leefkosten en activiteiten bij de zorgaanbieder te betalen. De woon- en leefkosten thuis, kledij en dergelijke betalen wij zelf omdat haar inkomen ontoereikend is. Dit is een keuze die mijn echtgenoot en ik maken. Betalen wij dit niet zelf dan kan ze niet meer voltijds naar de dagbesteding. Dit willen we niet. Het beetje vrijheid die we hebben tijdens de dag als gepensioneerd koppel willen we nu behouden. Bovendien dreigt isolement, verveling en eenzaamheid voor haar wanneer ze niet meer naar de dagopvang kan. Ons sociaal leven staat nu al op een laag pitje, dat zou alleen maar slechter worden.

Het verhaal van Antoinette

Het gezin van Antoinette Van den Bosche, mama van Koen Boudonck

Onze Koen is dit jaar 52 geworden. Een lieve gast die toch wel wat aandacht nodig heeft. Wij zijn een ouder koppel en mijn man heeft gezondheidsproblemen. Toch nemen we nog dagelijks de zorg op van onze oudste zoon. Hij gaat naar de dagbesteding bij De Vierklaver, drie dagen in de week. Vroeger vier dagen, maar omwille van de vervoerskost van 21,53 euro per dag, kan dit niet meer. Wanneer hij thuis is staan wij in voor de invulling van zijn dag wat voor hem niet optimaal is. Hij mist zijn “collega’s”, zijn leeftijdsgenoten. Ons sociaal leven is tot een minimum herleid, eenzaamheid en verveling voor hem loeren om de hoek.

Zelf op en af rijden naar het dagcentrum om de kost te drukken is geen optie. Dit is zeer tijdrovend, je dagindeling staat onder tijdsdruk en je persoonlijke daginvulling krimpt verder. Gezien onze leeftijd, 75 jaar, is dit ook een zware opdracht. Mensen die daar niet inzitten snappen dat niet. Steeds beschikbaar zijn, je eigen leven aan de kant schuiven en je steeds moeten verdedigen waarom je hier of daar niet kunt aanwezig zijn is zeer vermoeiend en deprimerend. Alleen thuis blijven is niet mogelijk voor hem. Ofwel moet hij overal mee naartoe ofwel blijven we allen thuis. De lijnbus nemen is ook niet mogelijk omwille van handicap gerelateerde moeilijkheden.
Alstublieft, schaf het collectieve vervoer niet af en hou het betaalbaar vooraleer grotere problemen zich voor doen.

Deze getuigenissen zijn geen alleenstaande verhalen. Over heel Vlaanderen horen we dat de druk op de mantelzorger en het netwerk van de personen met handicap toeneemt. Wanneer nu ook de mogelijkheid onder druk komt te staan om naar een boeiende en goed georganiseerde dagbesteding te gaan omwille van de kostprijs van het vervoer veroorzaakt dit alleen nog maar schrijnender situaties. Het is inmiddels vijf na twaalf voor vele mensen .

Pieter Demaeght

Zelf ben ik mama van een 41- jarige zoon met downsyndroom. Hij gaat voltijds naar het dagcentrum van Duinhelm te Oostende. Daar voelt hij zich als een vis in het water. Het is zijn wereld, zijn vertrouwde omgeving. De gebruikers van het vervoer betalen een kost die berekend is volgens de gereden kilometers. Voor onze zoon Pieter komt dit op 9,30 euro per dag. Hieronder staan de concrete cijfers van de totale kostprijs en de verhouding wie wat betaalt:

  • het vervoer van 30/11/2023 tem 31/10/2024 komt op een totaal van 93814,62euro
  • hiervan betaalden de cliënten zelf 35786,72euro (38,1461%)
  • het aandeel van Duinhelm komt op die manier op 58027,90euro (61,8539 %)

Wanneer dit voor Duinhelm niet meer haalbaar is wordt de dagprijs ten laste van de gebruiker het huidige bedrag maal drie.
Ieder mens heeft recht op een kwaliteitsvol leven, ook mantelzorgers!

Martine Buyssens
mama van Pieter Demaeght, bestuurslid FOVIG

Save the date – Week van de Jonge Mantelzorger

Doe mee met de Week van de Jonge Mantelzorger!

Met veel enthousiasme en goesting kondigen we voor de eerste keer ‘De Week van de Jonge Mantelzorger’ aan. Deze gaat van start op 21 tot 25 oktober. Tijdens deze week zullen heel wat organisaties, steden en gemeenten initiatieven en acties organiseren voor jonge mantelzorgers. En dit allemaal om meer aandacht, (h)erkenning en ondersteuning te vragen voor jonge mantelzorgers.

Zet de ‘Week van de Jonge Mantelzorger’ in je agenda!

Sociale mediacampagne

Tijdens de week lanceren we een sociale mediacampagne. Je kan het campagnemateriaal als organisatie, eerstelijnszone, stad of gemeente gebruiken om het thema mee in de aandacht te brengen. Het campagnemateriaal zal begin september beschikbaar zijn via: http://www.jongemantelzorgers.be.

Draaiboek

Begin augustus bezorgen we je een draaiboek waar je inspiratie, handige tips en ideeën kan vinden over sensibiliseringsacties en activiteiten. Het draaiboek zal ook beschikbaar zijn op http://www.jongemantelzorgers.be.

Slotevent in Hal 5 (Leuven)

Op vrijdag 25 oktober sluiten we de week af met een feestelijk slotevent in Hal 5 (Leuven). We voorzien workshops, live muziek en een hapje en een drankje. Jonge mantelzorgers zijn welkom met één vriend(in) of familielid. Inschrijvingen voor het event starten begin september. Het slotevent is een samenwerking met Familieplatform en de stad Leuven.

Meer info volgt binnenkort!

Verkiezingen 2024: dit zijn de partijstandpunten rond mantelzorg

In 2024 trekken we opnieuw massaal naar de stembus. De kiezer moet dit jaar maar liefst 5 keer zijn stem uitbrengen, verdeeld over twee kiesmomenten in juni en oktober. Als erkende mantelzorgvereniging hechten wij veel belang aan de partijstandpunten die focussen op de verschillende vormen van ‘zorgen’. Wij doorspitten de verschillende partijprogramma’s en goten deze in een overzicht.

Belangrijk: De standpunten die in dit overzicht worden gedeeld, zijn overgenomen uit de officiële partijprogramma’s of mailcorrespondentie met de partijen en dienen louter ter informatie van onze leden. Op geen enkele manier wil Steunpunt Mantelzorg zijn leden politiek beïnvloeden of overtuigen. De volgorde waarin de partijen worden weergegeven is dan ook louter willekeurig en niet onderhevig aan persoonlijke voorkeur.

Vooruit

Vooruit roept in zijn partijprogramma op om de waarde van mantelzorgers meer te erkennen, alsook de cruciale rol die zij spelen in het zorglandschap. “Mensen doen dit vanuit liefde, loyaliteit en solidariteit, wat Vooruit een bijzonder mooie zaak vindt die meer en beter gefaciliteerd en ondersteund moet worden. Deze zorgtaak kan namelijk uitdagend zijn en een zware last vormen, zowel emotioneel als financieel.”

  1. Een belangrijk aspect hierin voor Vooruit is het vergroten van de betrokkenheid van mantelzorgers in de zorgvoorzieningen waar hun dierbaren verblijven. “Omdat mantelzorgers een groot deel van de zorg op zich nemen, vinden we dat deze betrokkenheid verder mag gaan dan bijvoorbeeld binnen de bezoekuren; het mag gaan om actieve participatie. Voorzieningen worden op die manier omgevormd tot centra waar niet alleen professionele zorg geboden kan worden, maar waar ook ingezet kan worden op informele zorg en vrijwilligerswerk in de gemeenschap. Dit creëert een ondersteunend ecosysteem waarin mantelzorgers erkend worden als essentieel voor het welzijn van degenen die zij verzorgen.”
  2. Daarnaast zet Vooruit ook in op respijtzorg en financiële voordelen in het bieden van ondersteuning aan mantelzorgers. “Deze vorm van tijdelijke zorgverlening biedt mantelzorgers de nodige rust en ontlasting, waardoor ze hun zorgtaken beter kunnen volhouden. De drempel hiertoe willen we verlagen, bijvoorbeeld door respijtzorg meer te laten aansluiten bij de individuele behoeften van de mantelzorger en de naaste. Het stroomlijnen van de financiële voordelen kan dan weer helpen om de toegang voor mantelzorgers eenvoudiger te maken.”

Open Vld

Volgens Open vld is mantelzorg een cruciaal onderdeel in het versterken van het maatschappelijk weefsel, maar moeten we als individu ook niet alles alleen willen doen. De oplossingen hiervoor liggen volgens de partij op lokaal niveau.  “Bij mantelzorg is het belangrijk dat noden lokaal gedetecteerd worden en waar overbelasting is, actie wordt ondernomen. Dat kan door reguliere hulp in te schakelen of vrijwilligerswerk. Het lokaal bestuur kan daarbij vraag en aanbod met elkaar in contact brengen en zo mantelzorgers ontlasten.”

  1. Open vld kijkt voor ondersteuning van mantelzorgers naar het geïntegreerd breed onthaal (GBO). De samenwerking van CAW’s, OCMW’s en DMW’s op een lokaal niveau is verantwoordelijk voor het inschatten van de belasting van de mantelzorgers, hen doorverwijzen naar professionele zorg of vrijwilligershulp (vb. gezinshulp, inslapers ’s nachts, dagverzorgingscentrum) en naar psycho-educatie wanneer het psychisch welzijn van de mantelzorger in het gedrang komt.
  2. Daarnaast pleit Open vld er ook voor dat lokale overheden mantelzorgers financieel ondersteunen. “Heel wat lokale overheden hebben een gemeentelijke premie voor mantelzorgers, maar ook de kortingen voor de kosten van afval zijn belangrijk. Die kunnen immers hoog oplopen indien de zieke incontinent is. De korting is dan ook vaak zeer welkom.”

cd&v

In het partijprogramma van cd&v vinden we meerdere verwijzingen naar mantelzorg terug. De partij zegt een duidelijke visie op de samenleving te hebben: “Een samenleving bouwen we door voor elkaar te zorgen. Dat wil zeggen dat het leven niet enkel draait om werken, maar ook om er voor elkaar te zijn.” Deze visie onderbouwen ze met verschillende standpunten waarin mantelzorg een grote rol speelt:

  1. cd&v wil mantelzorg erkennen als een vorm van niet-betaald werken door te focussen op de meerwaarde die het voor de samenleving creëert. “We beschouwen het opnemen van zorg als zodanig waardevol in onze samenleving, dat we zorgtaken opnemen, gelijkstellen aan werken voor de opbouw van pensioenrechten.” Daarnaast wil cd&v ook een pensioensplit invoeren, zodat de partner die zorgtaken opneemt niet wordt afgestraft. Voor mensen die werk en zorg combineren, wil cd&v de verschillende verlofstelsels samenbrengen in één zorgverlofkoffer. Dit zou volgens hen de verwarring voor zowel werkgever als werknemer moeten oplossen. Ook voor jonge mantelzorgers benadrukt cd&v het belang van betere ondersteuning. Leerlingenbegeleiders moeten hier als schakelpunt de signalen oppikken en de leerlingen kunnen doorverwijzen naar de geschikte hulp.
  1. cd&v wil betere ondersteuningsmogelijkheden voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Ze opperen niet alleen voor een grotere bekendheid van het beschikbare aanbod in respijtzorg, maar ook voor het versterken van de inzet op het bredere proces van de zorgplanning. “Op het moment van de diagnose van dementie, moet er een begeleidingspad voorzien worden, zodat patiënt en mantelzorger zicht hebben op de ondersteuningsmogelijkheden in elke fase van de ziekte. Hierbij moet er ook een vast aanspreek- of begeleidingspunt zijn.” Bijkomend wil cd&v inzetten op meer aandacht en zorg voor personen in de laatste levensfase.

Groen

Groen zegt in hun partijprogramma een grotere waardering te willen voor onbetaald werk en de bijdrage van mantelzorgers in het zorgsysteem te erkennen. “Groen wil zorg dichter bij de mensen brengen. Mantelzorgers zijn een onmisbaar deel van ons zorgsysteem. We geven hen de tijd om zorg te dragen, met oog voor hun draagkracht. Dat doen we met aandacht voor specifieke noden: de groep mantelzorgers is immers erg divers.”

  1. Groen zet volop in op buurtgerichte zorg. Mantelzorgers en sleutelfiguren uit etnisch-culturele gemeenschappen krijgen een vorming tot zorgambassadeurs en slaan bruggen met de professionele zorg. Daarnaast scheppen ze een kader voor meergeneratiewonen en kleinschalige initiatieven in woonkernen waar zorgbehoevenden samen kunnen wonen. “Dat kan een belangrijke tussenstap vormen tussen grote zorginstellingen en thuis wonen met mantelzorg.” Iedereen zal geholpen worden, zo dicht mogelijk bij huis, en dat in een logische, territoriaal georganiseerde zorgstructuur.”
  2. In het huidige systeem kunnen mensen enkel pauzes in hun loopbaan inlassen als ze hiervoor een motief hebben (bijvoorbeeld. ouderschap, mantelzorg of opleiding). Groen vindt dat iedereen recht heeft op ademruimte tijdens de loopbaan en wil daarom ook terug het ongemotiveerde tijdskrediet invoeren. Ook de kortere werkweek kan hier een oplossing bieden. Daarnaast pleit de partij ook voor een verlenging van de bestaande zorgverloven, soepelere voorwaarden en een hogere uitkering.

N-VA

In het partijprogramma van N-VA lezen we dat het van belang is dat ieder de zorg krijgt die op dat moment bij hem of haar past. Voor de partij is ook de mantelzorger hierbij een belangrijke actor, die er mee voor zorgt dat de professionele hulpverlening minder bevraagd is. “We moeten er wel altijd voor zorgen dat de zorgvrager opgevangen kan worden door het professionele circuit als de mantelzorger (tijdelijk) wegvalt. Daarom is de verwevenheid tussen mantelzorg en professionele zorg zo belangrijk.”

  1. Die verwevenheid wil N-VA bereiken door in te zetten op lokale buurtzorginitiatieven. “De hulpverlening zit momenteel nog te veel verspreid, waardoor er veel tijd verloren gaat. In elke buurt zetten we ook in op buurtambassadeurs als onderdeel van een informeel netwerk. Ze zijn een aanspreekpunt voor verschillende diensten en hebben een belangrijke preventierol. Daarnaast denken we bijvoorbeeld ook aan respijtzorg of dagopvang zodat de mantelzorger op regelmatige basis even tijd voor zichzelf kan nemen.”
  2. N-VA wil mantelzorgers ondersteunen om hun zorgtaak haalbaar te maken en hen erkennen als zorgpartner. Zo kunnen ze bijvoorbeeld niet alleen toegang krijgen tot het elektronisch zorgdossier, maar ook op lokaal niveau is N-VA een voorstander van de gemeentelijke mantelzorgpremie. “Bij de opbouw van pensioenrechten dient de gelijkstelling voor maatschappelijk verantwoord verlof (zoals diverse types zorgverlof) behouden te blijven.”

PVDA

PVDA zegt in zijn partijprogramma te willen dat de overheid beter zorg draagt voor mantelzorgers, waarbij vooral meer erkenning en ondersteuning nodig is. “Mantelzorger zijn is ontzettend waardevol. Tegelijk dragen de vele zorgende schouders vandaag een wel heel zware last. We pleiten voor kwaliteitsvolle, toegankelijke en betaalbare zorg, zodat mantelzorgers kunnen steunen op professionelen. Het kan niet de bedoeling zijn dat mantelzorgers personeelstekorten opvangen of zorg overnemen omdat het te kostelijk is.”

  1. PVDA wil allereerst de administratieve chaos rond zorg aanpakken. “We willen dat de sociale rechten van mantelzorgers automatisch toegekend worden zonder een hele papiermolen te moeten doorlopen. Daarvoor is ook een betere registratie van mantelzorgers nodig en een administratieve vereenvoudiging. Liefst in één administratie, met één set regels en dus minder bureaucratie.”
  2. De overheid moet volgens PVDA op alle mogelijke manieren voorkomen dat mantelzorgers negatieve financiële gevolgen ervaren. “We draaien de besparingen op zorgverloven terug. Alle zorgverloven moeten ook blijven meetellen voor het pensioen en voldoende vergoed worden, minstens 82 procent van het loon. Er mogen geen anciënniteitsvoorwaarden worden opgelegd aan mensen die beroep willen doen op deze verloven.”

Vlaams Belang

Vlaams Belang oppert in zijn partijprogramma voor betere ondersteuning voor mantelzorgers en hun zorgvragers. “Onze ouderen, die jarenlang hebben bijgedragen aan de samenleving, mogen niet in de steek worden gelaten en hebben recht op de nodige ondersteuning. Mantelzorg en thuiszorg dienen dan ook maximaal ondersteund en verder geprofessionaliseerd te worden.”

  1. Vlaams Belang wil een verhoging en indexering van de zorgbudgetten voor zwaar zorgbehoevenden. Daarnaast eist het ook de opheffing van de leeftijdsgrens van 65 jaar voor de aanvraag tot ondersteuning in geval van een beperking. Het personenalarm voor senioren en mantelzorgers moet volgens de partij gratis worden.
  2. Vlaams Belang streeft voor de pensioenen naar een behoud van de gelijkgestelde periodes zoals moederschapsrust, ziekte en zorgverlof. Bij het standpunt rond de sociale beperking op werkloosheidsuitkeringen tot twee jaar, maakt de partij een uitzondering voor mantelzorgers.

Een nieuw jaar, een nieuw gezicht!

Begin dit jaar mochten we bij Steunpunt Mantelzorg een nieuwe collega verwelkomen. Laura Massoels sluit aan bij het team als vormingsmedewerker voor de regio Limburg, Kempen en Vlaams-Brabant. Zo zal ze mantelzorgers niet enkel informeren over de praktische kant van hun zorgavontuur, maar hen ook bijstaan met tips en advies. Tijd voor een korte kennismaking!

Vertel ons eens, wie is Laura?

Ik ben 31 jaar en ik woon in Hasselt samen met mijn partner en twee geadopteerde hondjes. Een van hen zie je ook verschijnen op de foto, omdat dit naar mijn mening een van de weinige foto’s is waarop je de echte Laura kan zien. Enthousiast, zacht, open-minded en enorm zorgend van karakter. De voorbije jaren heb ik er een heuse zoektocht naar mezelf opzitten – zowel op privé- als op werkvlak – en ik heb het gevoel dat ik meer dan ooit sterk in mijn schoenen sta. Ik kan genieten van de kleine gelukskes, maar voel ook goed aan welke dingen niet (meer) voor mij zijn bestemd. Ik ben een enorme fan van levenslang leren en geloof in de kracht van taal en communicatie. Daarnaast heb ik een soort van 6e zintuig als het aankomt op het aanvoelen van de noden en emoties van anderen.

Wat is jouw drijfveer om voor een mantelzorgvereniging te werken?

Tot enkele maanden geleden had ik nog nooit van het begrip ‘mantelzorg’ gehoord. Toch blijk ik al heel mijn leven een mantelzorger te zijn. In 2020 kwam ik als 27-jarige in een zware burn-out terecht, die al snel aan mijn drukke carrière als journalist werd toegewezen. Maar ik was vooral ook emotioneel uitgeput, door jarenlang de zorgen en lasten van anderen op mijn schouders te dragen. Ik heb me zelfstandig door die moeilijke periode heen geworsteld, terwijl ik nu besef dat er ook voor mij een opvangnet beschikbaar was. Daar wil ik aan meewerken, dat opvangnet beschikbaar én kenbaar maken voor mensen die het nodig hebben.

Wat is jouw link met mantelzorg?

Mijn moeder is mijn hele leven mantelzorger geweest voor haar ouders en broer, en ik ben daar als oudste dochter wat in meegenomen. Eten maken, even oppassen, mee een uitstap maken,… Daarnaast speelde alcoholverslaving een grote rol binnen ons gezin, waarbij ik als tiener de taken en zorg overnam van mijn vader. Voor mij leek dat normaal, omdat het om familie ging, maar ik heb nooit stilgestaan bij de impact ervan op mijn leven. Ik ben een zorgzaam persoon, maar die zorg moet evenzeer naar mezelf worden gericht.

Heb je een tip voor andere mantelzorgers om beter voor zichzelf te zorgen?

Vraag om hulp! Vaak denken we dat we er helemaal alleen voor staan, of dat alle verantwoordelijkheid op onze schouders ligt. Na verloop van tijd wordt dat echter zwaar, én eenzaam. Dat is jammer, want zorgen voor iemand heeft ook veel positieve kanten, maar die zijn dan vaak niet meer zichtbaar. Het is belangrijk om die balans te bewaren. Om hulp vragen, betekent niet dat je niet sterk genoeg bent om het alleen te doen. Het betekent gewoon dat je mens bent.

De Warmste Week zet in op jonge mantelzorgers!

Aftellen naar de Warmste Week!

We kijken vol verwachting uit naar De Warmste Week (18 tot 24 december). Dit jaar staat het evenement in het teken van een thema dat ons nauw aan het hart ligt, namelijk: ‘Opgroeien zonder zorgen’. We geloven dat elke jongere recht heeft op een zorgeloze jeugd, vol kansen en de vrijheid om te spelen, te lachen, te experimenteren en te groeien. Dit thema is actueler dan ooit en benadrukt het belang van een zorgeloze jeugd voor onze toekomst.

Het geld dat tijdens De Warmste Week wordt ingezameld, zal worden verdeeld onder 287 projecten die zich inzetten voor kinderen en jongeren. Dit jaar is er ook een project van Steunpunt Mantelzorg bij, wat aantoont hoe belangrijk het is om jonge mantelzorgers te ondersteunen in hun vaak zware taken. Ook onze samenwerkingspartner  i-mens heeft een project beet.

Project Steunpunt Mantelzorg: 
Een ontspannend en informatief evenement voor jonge mantelzorgers tot 25 jaar.

Via het ingezamelde geld willen we een duurzaam evenement organiseren met als doel, jonge mantelzorgers, samen te brengen, te erkennen en ondersteunen, hun info te bieden of mogelijkheden aan te bieden om te ontspannen. Op het evenement voorzien we verschillende workshops (van vlogs maken tot slam poetry) en activiteiten doorheen de dag (expo’s, silent disco, live podcasts, optredens…), die ook inzetten op het versterken van hun veerkracht en zelfzorg.  

Celebrating young carers – evenement voor jonge mantelzorgers | Projecten | De Warmste Week

Project i-mens:
Muziektherapie voor kinderen om taal te geven aan negatieve ervaringen.

Jonge kinderen kunnen zich nog niet volledig uitdrukken via gesproken taal. Met de opbrengst van de Warmste Week wil i-mens creatieve ateliers organiseren. Door bijvoorbeeld muziekateliers geven we kinderen de mogelijkheid om taal te geven aan hun gevoelens, zorgen en beleving.
Ik krijg het wel gezegd! | Projecten | De Warmste Week

Privacyoverzicht

Deze site maakt gebruik van cookies, zodat wij je de best mogelijke gebruikerservaring kunnen bieden. Cookie-informatie wordt opgeslagen in je browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer je terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site je het meest interessant en nuttig vindt.